Czy wolno w szabat użyć przepychacza do odetkania toalety?

Czy wolno w szabat użyć przepychacza do odetkania toalety? "Patah Eliyahu. The Daily Halacha” (158)

 

Czy wolno w szabat użyć przepychacza do odetkania zapchanej toalety?

Chacham Ben-Cijon Aba Szaul w dziele Or Le-Cijon porównuje przypadek zapchanej toalety do omawianej w Szulchan Aruch (336:9) kwestii zatkanej rynny. Szulchan Aruch orzeka, że jeśli rynna zapcha się, np. liśćmi albo gruzem, w wyniku czego zatrzymana woda może przeciekać do wnętrza domu – można nastąpić stopą na gruz, by w ten sposób umożliwić swobodny odpływ wody. Zatem w szabat można odetkać zapchany odpływ, ale jest jedno zastzrżenie: wolno to zrobić w sposób szinuj, tzn. inaczej niż czyni się to zazwyczaj. Odetkanie zapchanej toalety przepychaczem byłoby bez wątpienia zwykłym sposobem i stanowiłoby złamanie szabatu. Chacham Ben-Cijon Aba Szaul orzeka więc, że w takim przypadku należy raczej poprosić o zrobienie tego nie-Żyda, niż uczynić to samemu.

Jednak rabin Mosze Stern z Debreczyna (1914-1997, do ok. 1950 r. dajan Debreczyna, potem założyciel i przywódca gminy węgierskich Żydów Kahal Yesodei HaTorah w Nowym Jorku – przyp. M. Ł.) w zbiorze responsów Beer Mosze pisze, że po konsultacjach ze specjalistami w dziedzinie instalacji wodociągowych uznał, iż odetkanie toalety przepychaczem zasadniczo różni się od odetkania rynny. Kiedy bowiem toaleta jest zapchana, przepychacz służy jedynie do przemieszczenia części odchodów zaklinowanych w jednym miejscu i umożliwienia im spłynięcia rurą. Utrzymuje więc, że odetkanie toalety przepychaczem w ogóle nie pociąga za sobą złamania szabatu.

Zatem jeśli w szabat toaleta jest zatkana, najlepiej poprosić o jej przepchanie nie-Żyda. Gdy to niemożliwe, wtedy – wziąwszy pod uwagę dyskomfort, jaki może spowodować taka sytuacja – można oprzeć się na powyższej opinii Beer Mosze i odetkać toaletę samemu.

 

Rabbi Eli J. Mansour – „Patah Eliyahu. The Daily Halacha”, s. 292, tłum. M. Łokietek